BOBREK – DZIELNICA RADOSNA: REINTERPRETACJA TRADYCJI W KRAJOBRAZIE ANTROPOCENU
Kolejną inspirującą odsłoną projektu „Laboratoria czwartej przyrody” była interdyscyplinarna inicjatywa plenerowa „Bobrek – dzielnica radosna: gra terenowa, ognisko i wiosna”, zrealizowana w Bytomiu. Działanie skupiło się na przestrzeniach publicznych i poprzemysłowych dzielnicy Bobrek, ze szczególnym uwzględnieniem placu zabaw przy ul. Huty Julii. Projekt odpowiedział na problem bierności społecznej, niskiej świadomości ekologicznej oraz deficytu bezpiecznych, angażujących wydarzeń dla rodzin na terenach zdegradowanych.
Celem inicjatywy było pobudzenie obywatelskiej sprawczości, integracja międzypokoleniowa oraz nauka czytania śladów industrialnej przeszłości w duchu zielonej transformacji.
W ramach inicjatywy zrealizowano (z udziałem aż 230 mieszkańców):
- Wielką rodzinną grę terenową, łączącą dzieci, rodziców i seniorów w zespoły zadaniowe pokonujące stacje w przestrzeni dzielnicy;
- Praktyczne warsztaty z ekologii spontanicznej, skupione na identyfikacji naturalnej sukcesji i regeneracji flory na terenach poprzemysłowych;
- Nowatorski obrzęd pożegnania zimy – przygotowanie i ekologiczne spalenie Marzanny jako kulturowej metafory odejścia od linearnego modelu eksploatacji zasobów;
- Sąsiedzkie spotkanie integracyjne przy wspólnym, tradycyjnym ognisku.
Projekt w modelowy sposób zrealizował założenia „Laboratoriów czwartej przyrody”, wykorzystując unikalny krajobraz antropocenu Bytomia jako żywą klasę dydaktyczną. Uczestnicy nauczyli się dostrzegać i szanować przyrodę, która samodzielnie zasiedla i uzdrawia dawne tereny hutnicze, łącząc historię przemysłową z ekologiczną przyszłością regionu.
Efekty społeczne inicjatywy objęły m.in.:
- Odbudowę zaufania sąsiedzkiego i rozbudzenie poczucia współodpowiedzialności za estetykę przestrzeni publicznej;
- Przełamanie barier międzypokoleniowych poprzez współpracę dzieci, rodziców i dziadków w grach zespołowych;
- Wzrost kompetencji klimatycznych i świadomości ekologicznej wśród mieszkańców Bobrka;
- Stworzenie replikowalnego modelu animacji kulturowo-przyrodniczej dla innych dzielnic poprzemysłowych.