ŚWIĘTO SĄSIADA I SĄSIADKI NA KAUFHAUSIE. PAMIĘĆ, INTEGRACJA, TRANSFORMARE
W ramach projektu „Laboratoria czwartej przyrody” zrealizowano inicjatywę oddolną „Święto Sąsiada i Sąsiadki na Kaufhausie”, zlokalizowaną na terenie zabytkowego osiedla robotniczego w Nowym Bytomiu (Ruda Śląska). Działanie stanowiło kluczową interwencję społeczną na obszarze bezpośrednio dotkniętym transformacją gospodarczą, starzeniem się populacji oraz atomizacją więzi sąsiedzkich. Celem projektu było przywrócenie funkcji wspólnotowych i odzyskanie przestrzeni osiedla dla codziennych praktyk mieszkańców.
W ramach inicjatywy zrealizowano:
- Etap przygotowawczo-porządkowy, w którym seniorzy, młodzież oraz pracownicy instytucji pomocowych wspólnie przygotowali i zaaranżowali przestrzeń osiedla;
- Wielki plenerowy festyn międzypokoleniowy dla około 130 mieszkańców osiedla;
- Strefę animacyjno-rekreacyjną (gry, zabawy sportowe, dmuchane zjeżdżalnie dla najmłodszych);
- Sąsiedzką strefę kulinarną opartą na tradycyjnej śląskiej kuchni i wspólnym poczęstunku.
Inicjatywa osadziła swoje działania w unikalnym krajobrazie antropocenu osiedla Kaufhaus, gdzie industrialne dziedzictwo współistnieje z przyrodą spontaniczną. Projekt w niskoprogowy i inkluzywny sposób odwołał się do tradycyjnych śląskich rytuałów wspólnego świętowania, tworząc żywą formę adaptacji mieszkańców do zachodzących zmian społeczno-demograficznych.
Efekty społeczne inicjatywy objęły m.in.:
- Ścisłe usieciowienie mieszkańców z Centrum Usług Społecznych i Placówką Wsparcia Dziennego.
- Przeciwdziałanie izolacji społecznej seniorów poprzez włączenie ich w proces organizacyjny;
- Odbudowę zaufania i kapitału społecznego wewnątrz tradycyjnego osiedla robotniczego;
- Integrację wokół niematerialnego dziedzictwa regionalnego (kuchnia, pamięć robotnicza);